Uluslararası Makarna Organizasyonu (IPO), 2025 Dünya Makarna Günü’nde 20. yılını kutluyor. Kuruluşundan bu yana geçen yirmi yılda, makarna kültürünü ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarını dünyaya tanıtma misyonunu sürdüren IPO, bugün küresel makarna üretiminin neredeyse iki katına çıkarak 17 milyon tona ulaşmasını kutluyor. Bu yılki kutlamalar, Türk Makarna Sanayicileri Derneği (TMSD) ve MÜSİAD ev sahipliğinde İstanbul’da gerçekleşecek. Etkinlikte sektör liderleri, şefler ve bilim insanları bir araya gelerek makarnanın evrensel cazibesini ve besleyici değerini kutlayacak.

Neredeyse 10 milyon kilometre… Geçtiğimiz yıl üretilen tüm fusilli ve makarna paketlerini uç uca dizsek, bu “makarna yılanı” Dünya’nın etrafını 200’den fazla kez turlayabilirdi. İşte bu sembolik bütünleşmeyle, 25 Ekim’de makarna; evrenselliğini, kültürünü ve sağlıklı beslenmenin simgesi olma statüsünü Dünya Makarna Günü’nde kutluyor.

Kutlamalar aynı zamanda iki kat anlam taşıyor çünkü Dünya Makarna Günü’nün organizatörü olan Uluslararası Makarna Organizasyonu (IPO) bu yıl 20. kuruluş yıldönümünü de kutluyor. 25 Ekim 2005’te kurulan IPO, dünyanın dört bir yanında makarna kültürünü ve sağlıklı beslenmeyi teşvik ederken; bu sevilen yiyeceğin ulaşılabilir, sürdürülebilir, pratik ve sağlıklı bir diyetle uyumlu tüm yönlerini öne çıkarıyor.

Rakamlar, ilk yıllardaki vizyonun karşılığını bulduğunu gösteriyor. IPO verilerine göre, son 20 yılda makarnaya duyulan küresel ilgi neredeyse iki katına çıktı. Üretim 9 milyon tondan 17 milyon tona yükseldi; 40 ülke yılda 20 bin tondan fazla makarna üretiyor. Kişi başına tüketimin yılda 1 kilogramı aştığı ülke sayısı da 30’dan 52’ye çıktı. Makarna; tüm nesillere hitap edebilen, kendini sürekli yenileyen, uluslararası beslenme alışkanlıklarında dengeli ve lezzetli bir yaşam tarzının sembolü haline gelen bir ürün konumuna ulaştı.

Bu başarı, IPO’nun 2005’ten bu yana sürdürdüğü çabalardan kaynaklanıyor. Kuruluş, makarna tüketimini artırmak ve makarnanın besin değeri ile sağlık yararları konusunda farkındalığı geliştirmek için çalışıyor; aynı zamanda makarna sektörünün uluslararası itibarını da koruyor.

Bugün IPO’nun 24 üyesi bulunuyor; bunlar arasında UN.A.F.P.A. ve Semouliers olmak üzere iki Avrupa federasyonu da yer alıyor. IPO ayrıca faaliyetlerini desteklemek üzere makarna üretimi, tıp ve gıda bilimi alanlarında uluslararası tanınırlığa sahip uzmanlardan oluşan bir Bilimsel Danışma Kurulu da oluşturdu.

IPO’nun makarna tüketimini teşvik etmek amacıyla yürüttüğü birçok girişim arasında, “Herkes için Makarna” adlı bilimsel konferans ve yayının yanı sıra, 21 ülkede gençlere makarnanın besleyici özelliklerini ve hazırlanışını öğretmeyi amaçlayan “Dünyanın Tüm Çocukları için Makarna” projesi öne çıkıyor.

Bu çalışmalar arasında, uluslararası bilim insanları ve gıda otoriteleri tarafından yayımlanan “Sağlıklı Makarna Öğünleri Bilimsel Uzlaşı Bildirgesi” özel bir yer tutuyor. Bildirge, makarnanın Akdeniz diyetindeki rolünü, spor beslenmesindeki önemini ve beslenmede tekil gıdalardan çok genel dengenin esas olduğunu vurguluyor. Sonuç olarak makarnanın, diğer sağlıklı gıdalarla birlikte ölçülü tüketildiğinde obeziteye yol açmayan, düşük çevresel etkiye sahip, sağlıklı ve kompleks bir karbonhidrat kaynağı olduğu belirtiliyor.

2025 Dünya Makarna Günü kapsamında IPO üyeleri, bu Bildirgeyi güncelleyerek yeni bilimsel veriler ışığında 19 maddeye genişletiyor ve belgenin önemini yeniden teyit ediyor.

IPO Başkanı Carl Zuanelli şu değerlendirmede bulunuyor: “Bu yıl, her gün milyonlarca insanın sofrasına neşe ve paylaşım getiren makarnanın olağanüstü bir ürün olduğunu bir kez daha gösteren önemli bir dönüm noktasını kutluyoruz. Son 20 yılda, şeflerin makarnayı sürekli yeniden yorumladığını, uzmanların onu tartıştığını, antropologların toplumsal ve kültürel rolünü vurguladığını, beslenme uzmanlarının ise dengeli bir diyetin parçası olarak önerdiğini gördük. Makarna; tarih, kültür ve lezzet bakımından evrensel bir gıdadır ve giderek daha fazla sağlıklı, sürdürülebilir yaşamın sembolü haline geliyor.”

Bu yıl Dünya Makarna Günü Türkiye’de kutlanacak. 24–26 Ekim tarihleri arasında İstanbul’da, Uluslararası Makarna Organizasyonu (IPO) çatısı altında, Türk Makarna Sanayicileri Derneği (TMSD) ve MÜSİAD ev sahipliğinde gerçekleştirilecek küresel buluşmada; sektör temsilcileri, şefler, bilim insanları ve gastronomi tutkunları makarnanın dünya çapındaki hikâyesini kutlayacak.