Ciddi su kriziyle karşı karşıya olan Irak, geçtiğimiz yılki rekor hasadın ardından buğday ve arpa ekim alanlarını ciddi şekilde daraltma kararı aldı. Bu adımın, geçen sezon önemli ölçüde azalan un ithalatını tersine çevirmesi ve dünyanın ikinci büyük un ithalatçısı konumundaki Irak’ın yeniden küresel pazarda daha güçlü şekilde yer alması bekleniyor.

Irak Tarım Bakanlığı, ülke su rezervlerinin kritik seviyelere gerilemesi üzerine buğday ve arpa ekiminde önemli kesintiler yapılacağını açıkladı. Bakanlık danışmanı Mahdi el-Kaysî, toplam su rezervlerinin 10 milyar metreküpün altına düştüğünü ve ülkenin “geçici su kıtlığından kronik su krizine” geçtiğini belirtti.

Yeni kışlık ekim planına göre, buğday ve arpa ekimi yalnızca doğrudan nehir suyuna erişimi olan bölgelerle sınırlandırılacak. Arpa ekimi ise genetik çeşitliliği korumak amacıyla ayrılan küçük bir alan dışında tamamen yasaklanacak. Hükümet ayrıca, daha az su isteyen ve damla sulama ile yetiştirilebilen sebze üretimini teşvik edecek.

UN İTHALATI YENİDEN ARTACAK

ABD Tarım Bakanlığı (USDA) verilerine göre Irak, 2024/25 sezonunda yaklaşık 6 milyon ton buğday üretti. Bu miktar, son beş yıl ortalaması olan 4,5 milyon tonun oldukça üzerinde. Ancak USDA’nın son projeksiyonları, 2025/26 sezonunda üretimin ekim alanlarındaki daralma ve su sıkıntısı nedeniyle 4,4 milyon ton seviyesine düşebileceğini gösteriyor.

Geçtiğimiz yılki rekor üretim, Irak’ın un ticaretine de yansımıştı. Dünyanın ikinci büyük un ithalatçısı olan ülke, 2023/24 sezonunda 2 milyon tonun üzerinde (buğday eşdeğeri) un ithal etmişti. Ancak 2024/25’te iç arzın artmasıyla ithalat 1,2 milyon tona kadar geriledi. Bu sezon buğday rekoltesinde beklenen düşüşle birlikte Irak’ın iç talebi karşılamak amacıyla un ithalatını yeniden artırması ve 1.7 milyon civarında un ithal etmesi bekleniyor.